नागपूर लॉजिस्टिक्स हब क्रांती: मिहान (MIHAN) प्रकल्पांतर्गत आशियातील सर्वात मोठ्या कार्गो हबचे संचालन सुरू

 नागपूर, महाराष्ट्र: भारताचे भौगोलिक केंद्र आणि महाराष्ट्राची उपराजधानी असलेल्या नागपूर शहराला देशातील सर्वात मोठे 'मल्टी-मॉडल इंटरनॅशनल कार्गो हब' (Multi-Modal Logistics Hub) म्हणून विकसित करण्याच्या मोहिमेला मोठे यश आले आहे. मिहान (MIHAN) प्रकल्पांतर्गत आशियातील सर्वात मोठ्या आणि अत्याधुनिक कार्गो टर्मिनसचे व्यावसायिक संचालन अधिकृतपणे सुरू करण्यात आले आहे. रेल्वे मंत्रालय, नागरी विमानचालन मंत्रालय आणि महाराष्ट्र विमानतळ विकास कंपनी (MADC) यांच्या संयुक्त विद्यमाने ₹१,५०० कोटींच्या निधीतून हा महा-प्रकल्प साकारण्यात आला आहे.

नागपूर शहर हे देशाच्या मध्यभागात स्थित असल्यामुळे राष्ट्रीय महामार्ग आणि रेल्वे जोडणीच्या दृष्टीने अत्यंत मोक्याचे केंद्र आहे. या नवीन कार्गो हबमध्ये थेट रेल्वे मार्गिका आणि विमानतळाची धावपट्टी एकमेकांना जोडण्यात आली आहे, ज्यामुळे मालवाहतुकीचा वेळ आणि खर्च मोठ्या प्रमाणावर कमी झाला आहे. येथे अत्याधुनिक स्वयंचलित कंटेनर डेपो (ICD), १०,००० मेट्रिक टन क्षमतेची कोल्ड स्टोरेज यंत्रणा आणि आंतरराष्ट्रीय दर्जाचे वेअरहाऊस उभारण्यात आले आहेत, जेणेकरून कृषी उत्पादने आणि औद्योगिक वस्तू जगभरात जलद गतीने पाठवता येतील.

आर्थिक विश्लेषकांच्या मते, मिहानमधील या कार्गो हबच्या पूर्ण क्षमतेने सुरू झालेल्या संचालनामुळे मध्य भारतातील लॉजिस्टिक्स खर्चात सुमारे २५% थेट घट होईल, ज्यामुळे भारतीय उत्पादकांना जागतिक बाजारपेठेत मोठी स्पर्धात्मक आघाडी मिळेल. या महा-प्रकल्पामुळे नागपूर आणि विदर्भातील १०,००० पेक्षा अधिक स्थानिक तरुणांना, अवजड वाहन चालकांना आणि लॉजिस्टिक्स क्षेत्रातील व्यावसायिकांना थेट रोजगाराच्या नवीन संधी उपलब्ध झाल्या आहेत, ज्यामुळे विदर्भाच्या आर्थिक विकासाला एक अभूतपूर्व गती प्राप्त झाली आहे.

• रिपोर्ट: द एचडस्मिट युनिव्हर्सल डेस्क