मुंबई नागरी पायाभूत सुविधा क्रांती: कोस्टल रोडच्या दुसऱ्या टप्प्याचे लोकार्पण आणि वाहतूक कोंडीतून मुक्ती

 

मुंबई, महाराष्ट्र: भारताची आर्थिक राजधानी मुंबईच्या नागरी वाहतूक व्यवस्थेला आणि पायाभूत सुविधांना जागतिक दर्जा देणाऱ्या 'मुंबई कोस्टल रोड' (Mumbai Coastal Road Project) प्रकल्पाच्या अत्यंत महत्त्वाच्या आणि दुसऱ्या टप्प्याचे अधिकृत लोकार्पण करण्यात आले आहे. मुंबई महानगरपालिका (BMC) आणि नगरविकास विभागाच्या वतीने युद्धपातळीवर पूर्ण करण्यात आलेल्या या महा-प्रकल्पामुळे मुंबईकरांचा तासनतास खोळंबा करणाऱ्या वाहतूक कोंडीच्या समस्येवर कायमस्वरूपी तोडगा निघाला आहे. हा प्रकल्प अशा वेळी पूर्ण झाला आहे, जेव्हा मुंबईतील वाढती लोकसंख्या आणि वाहनांच्या संख्येमुळे उपनगरातून मुख्य शहरात प्रवास करणे अत्यंत कठीण झाले होते.

या प्रकल्पाच्या तांत्रिक रचनेचा विचार केल्यास, यामध्ये समुद्राच्या आतून आणि किनारपट्टीवरून तयार करण्यात आलेले अत्याधुनिक टनेल्स (Undersea Tunnels) आणि आठ पदरी (8-Lane) गतिमान मार्गिकांचा समावेश आहे. विशेष म्हणजे, समुद्राखालील बोगद्यांमध्ये वापरण्यात आलेली वायुविजन प्रणाली (Ventilation System) आणि डिजिटल सुरक्षा यंत्रणा आंतरराष्ट्रीय निकषांवर आधारित आहे. वाहतूक तज्ज्ञांच्या मते, या दुसऱ्या टप्प्यामुळे नरिमन पॉईंट ते वांद्रे-वरळी सी-लिंक दरम्यानचा प्रवास अवघ्या १५ ते २० मिनिटांत पूर्ण करणे शक्य झाले आहे, ज्यामुळे मुंबईकरांच्या इंधनात ३४% आणि वेळेत तब्बल ७०% बचत नोंदवली गेली आहे.

आर्थिक आणि सामाजिक दृष्टिकोनातून या प्रकल्पाचे दूरगामी परिणाम मुंबईच्या रिअल इस्टेट आणि व्यावसायिक क्षेत्रावर दिसून येत आहेत. कोस्टल रोडच्या बाजूने विशेष 'हरित पट्टा' (Green Eco-Corridor) आणि पादचाऱ्यांसाठी विस्तीर्ण सी-फेसिंग प्रोमेनेड विकसित करण्यात आले आहे, ज्यामुळे मुंबईच्या सौंदर्यात भर पडली आहे. या महा-प्रकल्पाच्या उभारणीत देशातील अग्रगण्य अभियंते आणि तंत्रज्ञांनी अहोरात्र काम केले असून, समुद्राच्या लाटांचा आणि भूगर्भीय परिस्थितीचा अचूक अभ्यास करून हे बांधकाम करण्यात आले आहे, जे भारतीय अभियांत्रिकी कौशल्याचे जगभरात कौतुक घडवून आणत आहे.

• रिपोर्ट: द एचडस्मिट युनिव्हर्सल डेस्क