पुण्याच्या हिंजवडी आयटी पार्क ते शिवाजीनगर दरम्यानच्या मेट्रो लाईन-३ ची पहिली अधिकृत चाचणी यशस्वी. आयटी प्रोफेशनल्सना वाहतूक कोंडीतून मिळणार मोठा दिलासा.

 पुणे (Pune) : महाराष्ट्राची सांस्कृतिक आणि शैक्षणिक राजधानी असलेल्या पुणे शहरातून एक अत्यंत आनंदाची आणि बहुप्रतीक्षित बातमी समोर आली आहे. पुणे मेट्रो रेल प्रकल्पांतर्गत हिंजवडी (Hinjewadi) ते शिवाजीनगर दरम्यान बांधण्यात येत असलेल्या उन्नत 'मेट्रो लाईन-३' (Metro Line 3) ची पहिली अधिकृत चाचणी (Trial Run) आज यशस्वीरित्या पूर्ण झाली आहे. ही मेट्रो लाईन पुण्याच्या सर्वात मोठ्या आयटी आणि टेक हबला शहराच्या मुख्य प्रशासकीय आणि निवासी क्षेत्रांशी जोडणार आहे. पीएमआरडीए (PMRDA) आणि टाटा-सिमेन्स कन्सोर्टियमच्या वरिष्ठ तांत्रिक अधिकाऱ्यांच्या देखरेखीखाली आज सकाळी मेट्रो ट्रेन रुळावर धावली, ज्यामुळे या मार्गावर व्यावसायिक वाहतूक सुरू होण्याचा मार्ग पूर्णपणे मोकळा झाला आहे.

पुण्याचा हिंजवडी आयटी पार्क हा देशातील सर्वात व्यस्त औद्योगिक क्षेत्रांपैकी एक आहे, जिथे दररोज सुमारे चार ते पाच लाख आयटी प्रोफेशनल्स, इंजिनिअर्स आणि कर्मचारी कामासाठी ये-जा करतात. सध्या हिंजवडीकडे जाणाऱ्या रस्त्यांवर, विशेषतः वाकड आणि डांगे चौक परिसरात, पीक अवर्स दरम्यान भीषण वाहतूक कोंडी निर्माण होते. अनेकदा कर्मचाऱ्यांना अवघे १० किलोमीटरचे अंतर पार करण्यासाठी दोन तासांपेक्षा जास्त वेळ वाया घालवावा लागतो. या नवीन मेट्रो लाईनमुळे शिवाजीनगर ते हिंजवडी फेज-३ हा प्रवास अवघ्या २५ ते ३० मिनिटांत पूर्ण होणार असून, पुण्याच्या टेक सेक्टरच्या कार्यक्षमतेत यामुळे मोठी सुधारणा पाहायला मिळणार आहे.

आज आयोजित करण्यात आलेल्या चाचणी दरम्यान मेट्रो ट्रेनचा वेग, ब्रेकिंग सिस्टम, ओव्हरहेड इलेक्ट्रिफिकेशन (OHE) आणि सिग्नलिंग सॉफ्टवेअरची कसून तपासणी करण्यात आली. तांत्रिक पथकाने विविध स्थानकांवर ट्रेन थांबवून प्लॅटफॉर्म स्क्रीन डोअर्सच्या (PSD) ताळमेळाचीही चाचणी घेतली. मेट्रो अधिकाऱ्यांनी दिलेल्या माहितीनुसार, ही पूर्णपणे स्वयंचलित आणि आधुनिक सिग्नलिंग प्रणालीवर आधारित लाईन असून, तिची रचना सुरक्षेच्या सर्वोच्च जागतिक मानकांनुसार करण्यात आली आहे. ही चाचणी यशस्वी झाल्यानंतर आता मुख्य रेल्वे सुरक्षा आयुक्तांना (CMRS) अंतिम पाहणी आणि सुरक्षा प्रमाणपत्र जारी करण्यासाठी आमंत्रित केले जाईल.

या मेट्रो प्रकल्पाच्या आर्थिक प्रभावांचे विश्लेषण केल्यास, हा मार्ग पुण्याच्या रिअल इस्टेट आणि रिटेल मार्केटसाठी अत्यंत फायदेशीर ठरणार आहे. मेट्रो रूटच्या आसपास येणाऱ्या बाणेर, बालेवाडी, वाकड आणि हिंजवडी यांसारख्या भागात नवीन व्यावसायिक आणि निवासी प्रकल्पांची मागणी झपाट्याने वाढली आहे. आयटी कंपन्यांनीही या पावलाचे स्वागत केले आहे, कारण उत्तम कनेक्टिव्हिटीमुळे कर्मचाऱ्यांचा प्रवासाचा वेळ आणि मानसिक ताण कमी होईल, ज्यामुळे त्यांची उत्पादकता वाढेल. अनेक मोठ्या कंपन्यांनी मेट्रो स्थानकांवरून थेट आपल्या कार्यालयांपर्यंत वॉक-वे बांधण्यासाठी मेट्रो प्रशासनाशी चर्चाही सुरू केली आहे.

पुणे मेट्रो प्रशासनाचे उद्दिष्ट आहे की, सुरक्षा प्रमाणपत्र मिळाल्यानंतर लगेचच आगामी सणासुदीच्या काळापूर्वी ही संपूर्ण लाईन सर्वसामान्यांसाठी व्यावसायिकरीत्या सक्रिय केली जाईल. यासोबतच, स्थानकांवर प्रवाशांच्या सुविधेसाठी लास्ट-माईल कनेक्टिव्हिटी अंतर्गत इलेक्ट्रिक फीडर बसेस, ई-रिक्षा आणि सायकल शेअरिंग स्टँडची व्यवस्थाही करण्यात येत आहे. पुण्याची ही मेट्रो लाईन केवळ सार्वजनिक वाहतुकीलाच चालना देणार नाही, तर खाजगी वाहनांवरील अवलंबित्व कमी करून शहराची हवेची गुणवत्ता (Air Quality Index) सुधारण्यातही अत्यंत उपयुक्त ठरेल.

Reported by: The Hdsmit Universal Herald Desk, Maharashtra